AB’den Geri Adım: Elektrikli Kamyon/Çekici Zorunluluğu Kaldırıldı,Sektörde Yeni Dönem Başlıyor

Zorunlu araç değişiminin kaldırılması, taşımacılık firmaları için kısa vadede yeni bir rahatlama. Avrupa Komisyonu, Avrupa Birliği’ndeki şirket filolarına elektrikli kamyon satın alma zorunluluğunun kaldırıldığını resmen açıkladı. Bu karar, Avrupa’da taşımacılığın karbonsuzlaştırılmasına yönelik politikalarda yeni bir döneme işaret ediyor. Düzenleme, sektörün dönüşümünü tamamen durdurmuyor; ancak yöntemi değiştiriyor. İşte kararın ayrıntıları ve taşımacılık şirketleri açısından olası sonuçları:

Avrupa Komisyonu’nun Otomotiv Paketi nedir?

Brüksel yönetimi, yeni Otomotiv Paketi kapsamında CO₂ emisyon azaltım hedeflerini, şirket filolarına yönelik zorunlu elektrikli araç politikalarından açık biçimde ayırdı. Bu paket; Avrupa otomotiv sanayisinin rekabet gücünü korurken iklim nötrlüğüne ulaşmayı hedefleyen bir dizi yasal düzenlemeden oluşuyor.

Başka bir ifadeyle Avrupa Komisyonu, özellikle ağır taşımacılık alanında ekonomik gerçeklerin de iklim hedefleri kadar önemli olduğunu kabul etmiş oldu. Paketin temel dayanakları şunlar:

• Şirket araç filolarını elektrikliye dönüştürme zorunluluğunun kaldırılması,
• Üreticiler için CO₂ emisyon azaltım hedeflerinin korunması,
• Sanayi politikası ile filo politikasının birbirinden ayrılması,
• Üye devletlere gönüllü hedefler ve teşvikler belirleme konusunda daha fazla esneklik tanınması.

Komisyon, yeni stratejinin daha gerçekçi, öngörülebilir ve sektörle iş birliği içinde yürütüleceğini vurguluyor.

Zorunluluğun sonu, dönüşümün sonu değil

Paketle birlikte taşımacılık şirketleri içten yanmalı motorlu kamyonlarını elektrikli araçlarla değiştirmek zorunda kalmayacak. Ancak bu durum, iklim hedeflerinin ortadan kalktığı anlamına gelmiyor. Ağır vasıta üreticileri için belirlenen çevre hedefleri aynen yürürlükte kalıyor.

Brüksel ayrıca elektrifikasyon hızının piyasa koşullarına göre şekillenmesi gerektiğini kabul etmiş durumda. Bunun en önemli nedeni ise Avrupa genelinde şarj altyapısının hâlâ yetersiz olması.

Zorunluluktan neden vazgeçildi?

Bu kararın arkasında ulaştırma sektöründen ve bazı üye devletlerden gelen yoğun baskı bulunuyor. Sektör temsilcileri uzun süredir daha gerçekçi bir geçiş süreci talep ediyordu. Başlıca gerekçeler ise şöyle:

• Ağır vasıtalar için yeterli şarj istasyonlarının bulunmaması,
• Elektrikli kamyonların yüksek satın alma maliyetleri,
• AB ülkelerinin dönüşüme hazırlık düzeyleri arasındaki büyük farklar.

Üreticiler için CO₂ hedefleri devam ediyor

Taşımacılık şirketleri için doğrudan zorunluluk kaldırılmış olsa da, kamyon üreticileri üzerindeki emisyon baskısı sürüyor. Yeni düzenlemelere göre üreticilerin CO₂ salımını:

• 2030’a kadar %45,
• 2035’e kadar %65,
• 2040’a kadar %90’a varan oranlarda azaltmaları bekleniyor.

Bu da elektrikli ve hidrojen yakıtlı teknolojilerin geliştirilmesinin, yasal zorunluluk olmasa bile fiilen kaçınılmaz olduğu anlamına geliyor. Scania, MAN ve Volvo Trucks gibi büyük üreticiler bu alanlara yatırımlarını şimdiden artırmış durumda.

Taşımacılık şirketleri için ne anlama geliyor?

Zorunlu araç değişiminin kaldırılması, taşımacılık firmaları için kısa vadede bir rahatlama sağlıyor. Ancak filo elektrifikasyonunun tamamen gereksiz hale geldiği söylenemez. Çünkü düşük emisyon şartı arayan kamu ihaleleri ve ticari sözleşmeler giderek artıyor.

Sonuç olarak Avrupa Komisyonu’nun kararı, iklim hedeflerinden vazgeçmek değil; bu hedeflere ulaşma yöntemini daha esnek ve piyasa koşullarına uyumlu hale getirmek anlamına geliyor. Elektrikli kamyonlar artık zorunlu olmayacak, ancak teknolojik gelişmeler ve ekonomik baskılar nedeniyle pazardaki paylarının doğal biçimde artması bekleniyor. Bu yaklaşım, zorlayıcı kurallara kıyasla daha dengeli ve sürdürülebilir bir geçiş modeli olarak değerlendiriliyor.